Logo van het Planbureau voor de Leefomgeving
Naar het hoofdmenuNaar de hoofdinhoud

Onzekerheids- en gevoeligheidsanalyse van GeoPEARL

Rapport | 16-12-2008
Foto waarop een spuitinstallatie aan een tractor te zien is

Als bij de berekening van de uitspoeling van gewasbeschermingsmiddelen naar het grondwater rekening zou worden gehouden met onzekerheden, dan zou een aanzienlijk hogere uitspoeling worden berekend. Dit blijkt uit een onzekerheidsanalyse van het model GeoPEARL, die het Planbureau voor de Leefomgeving gezamenlijk met Alterra heeft uitgevoerd.

Berekende uitspoeling hoger door onzekere stofeigenschappen

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) gebruikt het model GeoPEARL om de uitspoeling van gewasbeschermingsmiddelen naar het grondwater te berekenen. Dit rapport presenteert een onzekerheidsanalyse van dit model. In deze onzekerheidsanalyse zijn twee typen fouten gekwantificeerd: (i) de fout die veroorzaakt wordt door onzekerheid in de modelinvoer en (ii) de fout die veroorzaakt wordt door het gebruik van grote ruimtelijke eenheden.

90-percentiel van de concentratie in het grondwater hoger als onzekerheid mee wordt genomen

Bij de berekening van de fout door onzekere invoerparameters zijn uitsluitend stofeigenschappen (de halfwaardetijd van het middel en de sorptiecoëfficiënt) en bodemeigenschappen beschouwd. Hierbij is de Monte Carlo methode gebruikt. De concentratie in het grondwater is vooral onzeker door onzekere stofeigenschappen (en dan met name de halfwaardetijd van het middel). Een beleidsmatig belangrijke indicator is het 90-percentiel van de concentratie in het grondwater (met andere woorden: de concentratie waarvoor geldt dat op 90 procent van het landbouwkundig areaal de concentratie lager is). Het blijkt dat het model een hogere waarde van het 90-percentiel voorspelt als onzekerheid wordt meegenomen.

Gebruik van grote ruimtelijke eenheden leidt niet tot grote fouten voor landsdekkende berekeningen

GeoPEARL rekent met vrij grote ruimtelijke eenheden (zogenoemde plots). Om de fout door gebruik van dergelijke grote eenheden te bepalen, zijn de uitkomsten van het model vergeleken met een modelversie waarin met zeer kleine ruimtelijke eenheden is gerekend. Specifiek beoordeeld zijn landsdekkende kaarten van de concentratie gewasbeschermingsmiddel in het grondwater. Het bleek dat de frequentieverdelingen van de aldus berekende kaarten vrijwel identiek waren aan kaarten die met de grove schematisatie zijn berekend. Ruimtelijke aggregatie in grotere eenheden lijkt voor landelijke sommen daarom gerechtvaardigd.

Verdere informatie

Meer informatie over PEARL en GeoPEARL is te vinden op de PEARL website

Bibliografie
Auteur(s)Berg F van den ; Brus DJ ; Burgers SLGE ; Heuvelink GBM ; Kroes JG ; Stolte J ; Tiktak A ; Vries F de
Rapportnr.500123001
Publicatiedatum16-12-2008
ISSN1566-7197
Pagina's125
TaalEngels